Siostra chciała sprzedać rodzinny dom po śmierci taty. W sądzie wywalczyłam dach nad głową dla mamy, ale straciłam siostrę
— Mama nie jest częścią wyposażenia, żeby ją sprzedać razem z domem — powiedziałam, wyrywając Agnieszce kartkę z numerem pośrednika.
Siostra odstawiła filiżankę tak mocno, że herbata wylała się na obrus. Mama siedziała przy kuchennym stole i skubała brzeg rękawa. Jeszcze godzinę wcześniej pytała, czy na obiad zrobić pomidorową.
— A ja nie jestem bankomatem, Ewa. Mam kredyt. Mam własne życie. Czy ktoś tutaj w ogóle o tym pamięta?
Tata nie żył od czterech miesięcy. Jego kurtka nadal wisiała przy drzwiach.
Dom stał pod Radomiem. Zwykły, z niedokończonym piętrem i piecem, do którego zimą trzeba było schodzić przed świtem. Rodzice budowali go przez kilkanaście lat. Mama opowiadała czasem, jak zamiast na wczasy kupowali pustaki.
Po śmierci taty większość domu należała do niej. My odziedziczyłyśmy po jednej szóstej całości. Wiedziałam to, bo Agnieszka przyniosła wyliczenia jeszcze przed zamówieniem napisu na nagrobku.
Wtedy pomyślałam o niej coś strasznego. Dzisiaj wstydzę się, że nawet nie zapytałam, dlaczego tak się spieszy.
Od dwóch lat mieszkałam z rodzicami. Wprowadziłam się po rozwodzie, z dwiema walizkami i pralką na raty. Potem mama przeszła udar. Chodziła samodzielnie, ale myliła tabletki, zostawiała odkręcony gaz i bała się kąpieli bez kogoś za drzwiami.
Pracowałam w szkolnej stołówce. Rano szykowałam mamie śniadanie, po pracy woziłam ją na rehabilitację. Agnieszka mieszkała w Warszawie. Przyjeżdżała rzadziej, za to czasem płaciła za prywatną wizytę albo większe zakupy.
Nie była obcą osobą. Była moją starszą siostrą, która kiedyś przychodziła po mnie do szkoły, gdy bolał mnie brzuch.
— Sprzedamy dom, mama kupi małe mieszkanie — tłumaczyła podczas kolejnej wizyty. — Bez schodów, bez opału. Ty też coś dostaniesz.
— Mama nie chce się wyprowadzać.
— A może ty nie chcesz?
To zabolało, bo trochę miała rację. Po rozwodzie ten dom był jedynym miejscem, gdzie nie czułam się gościem.
Agnieszka chciała spłacić część kredytu mieszkaniowego. Resztę swojej części zamierzała zainwestować, żeby nie żyć ciągle od raty do raty. Pokazała mi wyciąg z banku. Miesięczna rata była wyższa niż połowa mojej pensji.
— Rozumiem, że potrzebujesz pieniędzy — powiedziałam. — Ale skąd mam je wziąć?
— To przestań mówić, że chodzi tylko o mamę.
Potem przyszło pismo z sądu.
Przeczytałam „dział spadku i zniesienie współwłasności” i zrobiło mi się niedobrze. Agnieszka wnosiła o sprzedaż, jeśli nie zdołamy jej spłacić.
Mama zapytała, czy komornik zabierze jej maszynę do szycia.
— Nie, mamo. To nie tak działa.
Powiedziałam pewnie, chociaż sama tej nocy szukałam odpowiedzi w telefonie do trzeciej nad ranem.
Na bezpłatnej poradzie prawnej usłyszałam, że sama opieka nad mamą nie odbiera siostrze prawa do jej pieniędzy. Potrzebowałyśmy realnego planu spłaty, nie tylko prośby o litość.
Zaczęłam brać dodatkowe sprzątania. Mama wyjęła książeczkę oszczędnościową i kopertę schowaną pod pościelą. Dwadzieścia tysięcy. Odkładała także na własny pogrzeb.
— Tego nie ruszamy — powiedziałam.
— Wolę jeszcze trochę tutaj pomieszkać.
Usiadłam obok niej na łóżku. Nie wiedziałam, co odpowiedzieć.
Na rozprawę Agnieszka przyszła w płaszczu, który dobrze znałam. Nosiła go od kilku zim. Z jakiegoś powodu właśnie wtedy dotarło do mnie, że nie przyszła tam po łatwe bogactwo.
Jej pełnomocnik mówił o prawie do rozporządzania majątkiem. Ja pokazałam zaświadczenia mamy i nasze dochody. Głos mi się łamał. Agnieszka patrzyła w okno.
Biegły wycenił dom na czterysta osiemdziesiąt tysięcy złotych. Udział siostry był wart osiemdziesiąt tysięcy.
Ostatecznie sąd przyznał dom mamie i mnie, zgodnie z naszym wnioskiem. Miałyśmy spłacić Agnieszkę: dwadzieścia tysięcy od razu, pozostałą kwotę w ratach przez pięć lat. Tysiąc złotych miesięcznie. Plan uwzględniał emeryturę mamy i moje dodatkowe zarobki.
Mogłyśmy zostać.
Na korytarzu podeszłam do siostry.
— Może napijemy się kawy?
Odsunęła rękę, kiedy dotknęłam jej ramienia.
— Ty masz dom, Ewa. Ja mam czekać pięć lat na swoje pieniądze. Tylko nie opowiadaj wszystkim, że wygrała sprawiedliwość.
Od tamtej pory rozmawiałyśmy wyłącznie o przelewach. Potem już nawet o nich nie. Wysyłam ratę drugiego dnia miesiąca. W tytule wpisuję numer, bez żadnych dopisków.
Na pierwszą Wigilię postawiłam dla niej talerz. Mama kazała go schować, zanim wystygną pierogi.
Niedawno zapytała, czy Agnieszka zmieniła numer, bo nie odbiera. Skłamałam, że pewnie ma dużo pracy.
Ocaliłam mamie dom, ale czasem stoję w dawnej sypialni naszej dwójki i nie czuję się zwyciężczynią.
Czy mogłam mocniej zawalczyć o siostrę, nie przestając walczyć o mamę?