Powiedziałam synowi, że dom po dziadkach ich zrujnuje. Zostali na wynajmie, a ja nie wiem, czy mam prawo czuć ulgę
— To oddaj mi klucze i powiedz wprost, że nadal mam pytać mamusię o pozwolenie — Marek rzucił pęk na kuchenny stół. Trafił w filiżankę. Herbata rozlała się na obrus, a ja zamiast odpowiedzieć, zaczęłam ją wycierać.
Kasia stała przy lodówce w zapiętej kurtce. Nawet nie usiadła.
— My nie przyszliśmy prosić o pieniądze — powiedziała cicho. — Chcieliśmy tylko powiedzieć, że w sobotę zaczynamy przewozić rzeczy.
Dom po moich rodzicach stał pusty od czterech lat. Dwa pokoje, kuchnia, łazienka dobudowana jeszcze przez ojca. Na obrzeżach miasta, dwadzieścia minut autobusem od centrum. Latem pachniało tam jabłkami. Zimą ściany przy podłodze były tak zimne, że mama trzymała kapcie na taborecie przy piecu.
Marek pamiętał wakacje, naleśniki babci i hamak między drzewami. Ja pamiętałam rachunki i ojca schodzącego do kotłowni mimo zapalenia płuc.
— Nie macie na to pieniędzy — powiedziałam.
Syn zaśmiał się krótko.
— Na cudzy kredyt mamy? Dwa tysiące siedemset właścicielowi, do tego opłaty. Co miesiąc. To jest twoim zdaniem rozsądne?
Pracował w magazynie, Kasia w rejestracji przychodni. Razem zarabiali niecałe dziewięć tysięcy na rękę. Niby niemało, ale mieli ratę za samochód, dojazdy, zwyczajne życie. Oszczędności skończyły się po awarii skrzyni biegów.
Wiedziałam też, że Kasia pomaga swojej mamie kupować leki. Nie powinnam była tego wyciągać.
A jednak wyciągnęłam.
— Skoro nawet tysiąca nie potraficie odłożyć, to czym chcecie ogrzać dom?
Kasia opuściła wzrok. Marek podniósł klucze.
— Chodź. Tutaj już wszystko o nas wiedzą.
Wyszli, a ja zostałam z mokrym obrusem i tym okropnym uczuciem, kiedy człowiek uważa, że ma rację, ale słyszy jeszcze własny głos i robi mu się wstyd.
Przez następne dni syn odbierał tylko za trzecim razem. Odpowiadał krótko. Na rodzinnej grupie przestał się odzywać.
Moja siostra, Ewa, zadzwoniła w niedzielę.
— Daj im spróbować. Najwyżej wrócą na wynajem.
Jakby powrót nic nie kosztował. Kaucja, transport, znalezienie mieszkania z dnia na dzień. Ale nie powiedziałam jej, że najbardziej boję się czegoś innego: że zabraknie im pieniędzy w styczniu, a ja znów będę udawała, że mam z czego dołożyć.
Sama spłacałam jeszcze pożyczkę po leczeniu zębów. Syn o niej nie wiedział.
W środę pojechałam do domu z panem Zbigniewem, który od lat naprawiał nam instalację. Poprosiłam Marka i Kasię, żeby przyjechali. Obiecałam sobie, że tym razem będę milczeć.
Pan Zbigniew obejrzał piec, komin i rury. W łazience dotknął mokrej plamy pod oknem.
— Zamieszkać można. Tylko najpierw przegląd kominiarski, serwis kotła, poprawić ten przeciek. I opał kupić, zanim przyjdą mrozy.
— Ile? — zapytał Marek.
Padły kwoty. Kilka tysięcy na pilne rzeczy, następne na opał. Bez ocieplenia, bez nowych okien, bez żadnego remontu kuchni.
Kasia wyjęła telefon i zaczęła liczyć. Marek chodził od okna do drzwi.
— Mogę brać soboty — powiedział. — Podłogi zrobimy później. Przecież nie musimy mieć wszystkiego od razu.
— Nie chodzi o podłogi — wyrwało mi się.
— Wiem, mamo. Naprawdę nie jestem idiotą.
Pan Zbigniew wyszedł do samochodu po miarkę. Zostaliśmy we troje w kuchni babci. Na parapecie wciąż leżała ceratowa podkładka z wypłowiałymi słonecznikami.
Kasia przesunęła po niej dłonią.
— Tutaj przynajmniej moglibyśmy powiesić półkę bez pytania właściciela — powiedziała.
Dopiero wtedy zrozumiałam, że oni nie marzą o tanim mieszkaniu. Marzą o miejscu, z którego nikt ich nie wyprosi, bo chce podnieść czynsz albo wprowadzić córkę.
— Ja nie chcę wam tego zabrać — zaczęłam.
Marek patrzył w podłogę.
— Ale cały czas mówisz tak, jakbyśmy sobie z niczym nie radzili.
Nie umiałam odpowiedzieć. Bo trochę tak mówiłam. Ze strachu, z przyzwyczajenia. No, głupio po prostu.
Dwa dni później zadzwonił, że zostają w mieszkaniu. Przedłużą umowę na rok, założą osobne konto na dom. Najpierw poduszka finansowa, potem naprawy.
Powiedziałam, że to rozsądne. Po drugiej stronie zrobiło się cicho.
— Wiem, że się cieszysz — usłyszałam.
I to zabolało bardziej niż tamta kłótnia.
W zeszłą sobotę zaniosłam im szarlotkę. W przedpokoju stały rozpakowane kartony. Na jednym Kasia napisała grubym pisakiem: „NASZA KUCHNIA”. Napis przekreśliła, ale nie wyrzuciła pudła.
Przeprosiłam ją za słowa o pieniądzach. Przyjęła przeprosiny, choć nie powiedziała, że nic się nie stało. Dobrze, że nie powiedziała.
Klucze do domu nadal wiszą u mnie przy drzwiach. Obiecałam Markowi, że kiedy znów zaczną planować przeprowadzkę, najpierw ich wysłucham.
Tylko czy ochroniłam ich przed długami, czy nauczyłam, że bez mojej zgody lepiej nie próbować? I jak teraz sprawić, żeby uwierzyli, że naprawdę nie muszą o nią prosić?